ΕΚΚΛΗΣΙΑ-ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ-ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ.ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΛΗΘΕΙΑ Ή ΠΡΟΠΑΓΑΝΔΑ;

 

Η επιλεκτική ή ψευδής παρουσίαση ιστορικών στοιχείων δεν είναι Ιστορία , είναι προπαγάνδα. Ιδεολογική ή θρησκευτική δεν έχει σημασία, πάντως ΠΡΟΠΑΓΑΝΔΑ είναι.

     Οι δηλώσεις Φίλη για το ρόλο της Εκκλησίας ήταν απογοητευτικές. Περίμενε κανείς  από ένα Υπουργό της Αριστεράς να γνωρίζει καλύτερα την ιστορία της Εθνικής Αντίστασης . Με τον  Υπουργό Παιδείας  μπορεί να διαφωνώ ιδεολογικά αλλά εκτιμώ ότι είναι από τους πολιτικούς που είναι ενημερωμένος σε ζητήματα θεολογικού ενδιαφέροντος . Αυτός είναι και ο λόγος που μου ακούστηκαν περίεργα οι θέσεις του για τη στάση της Εκκλησίας το διάστημα της Γερμανικής κατοχής. Άγνοια  ή  ιδεολογική εμμονή;

Η αναφορά του Υπουργού στη στάση της Εκκλησίας τα χρόνια της Δικτατορίας ιστορικά δεν ήταν λάθος. Ήταν όμως εκτός τόπου και χρόνου. Ακούστηκε σαν ιδεολογική καραμέλα για όλες τις χρήσεις και κυρίως όταν μας στριμώχνουν. Ήταν ακριβώς στην ίδια λογική της Διοίκησης της Εκκλησίας. Μόλις βλέπει τα δύσκολα( κανένα οικονομικό έλεγχο, κανένα σκάνδαλο κ. λ. π.)ανεβάζει τους τόνους, πετάει την ατάκα «για την προσφορά της Εκκλησίας στους αγώνες του Έθνους»(και αυτό δεν είναι λάθος ιστορικά) και «τελειώνει ο πρόλογος» που λέμε εκεί στο Βορρά.

Τη χούντα όμως κ. Υπουργέ, δεν τη στήριξε μόνο η Διοίκηση της Εκκλησίας. Ποια ήταν η στάση του λεγόμενου πνευματικού κόσμου; της πλειονότητας των δημοσιογράφων; των ακαδημαϊκών δασκάλων; των λειτουργών της δικαιοσύνης; Ξεχνάμε ότι η χούντα στηρίχθηκε και από ανθρώπους του πολιτικού κόσμου; Ο Θεοφύλακτος Παπακωνσταντίνου που την υπηρέτησε ως Υπουργός δεν προέρχονταν από το χώρο του Κέντρου; Σε αυτούς όμως και σε πολλούς άλλους δεν αναφέρεται κανένας.

Οι δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου με σόκαραν .Αδυνατώ να πιστεύσω ότι ο ίδιος όπως και ο Σεβ. Σιατίστης κ.Παύλος θεωρούν ότι η Εκκλησία έπραξε το καθήκον της τα μαύρα χρόνια της Δικτατορίας. Παρόμοιες δηλώσεις δεν είχε κάνει κανένας Ιεράρχης στο παρελθόν. Όταν τις ακούς από ανθρώπους που εκτιμάς τη μέχρι τώρα στάση ζωής τους, τότε;;

      Ώστε « ο ρόλος της Εκκλησίας ήταν συνεπής και αδιάβλητος προς την αποστολή της» Μακαριότατε; Πότε; Όταν τα πνευματικοπαίδια του Αμβρόσιου Καλαβρύτων(αλήθεια αυτός δεν είχε την πνευματική ευθύνη των ανδρών των Σωμάτων Ασφαλείας;) βασάνιζαν τον Παναγούλη ,τον Μουστακλή και εκατοντάδες άλλους αγνούς αγωνιστές και αγωνίστριες στα κρατητήρια της ΕΣΑ; Όταν χιλιάδες διώκονταν και εκτοπίζονταν στη Γυάρο αφήνοντας πίσω διαλυμένες και άπορες οικογένειες; Όταν η τρομοκρατία ήταν μια καθημερινή πραγματικότητα;

Ναι, όταν συνέβαιναν όλα αυτά η Διοίκηση της Εκκλησίας δεν ήτα απλά απούσα, ήταν ΠΑΡΟΥΣΑ στο πλευρό των θυτών και όχι των θυμάτων της ιστορίας.

 

ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ

        Στα χρόνια της Χιτλερικής Κατοχής της πατρίδας μας υπήρχαν και κάποιοι ιεράρχες, ευτυχώς ελάχιστοι, που συνεργάστηκαν με τους κατακτητές. Η μεγάλη όμως πλειονότητα εντάχθηκε στις αντιστασιακές οργανώσεις και στήριξε το λαό με κάθε τρόπο. Περισσότεροι από 10 επίσκοποι και 4.000 ιερείς ήταν μέλη του Ε.Α.Μ. Αυτό ο κ. Υπουργός έπρεπε να το γνωρίζει. Αν συνυπολογίσει κανείς και αυτούς που ανήκαν στον Ε.Δ.Ε.Σ. και σε άλλες ομάδες κατανοεί πολλά πράγματα για την προσφορά της Εκκλησίας τη συγκεκριμένη περίοδο . Υπήρχαν περιοχές όπως αυτή του Βόρειου Αιγαίου(Μυτιλήνη, Χίος ,Σάμος) όπου η Εθνική Αντίσταση θα είχε πετύχει πολύ λιγότερα αν δεν είχε την στήριξη των εκεί μητροπολιτών. Αυτές οι εκτιμήσεις δεν είναι προσωπικές. Υπάρχουν στα κείμενα των ηγετικών στελεχών του Ε.Α.Μ. και ιστορικών της Αριστεράς. Ελπίζω το επόμενο διάστημα να βρεθεί χρόνος για μία εκτενή παρουσίαση της δράσης του κλήρου κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Τα στοιχεία ευτυχώς υπάρχουν και είναι πολλά.

ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ

Ξεκάθαρη προδοσία της αποστολής της Εκκλησίας και του Ευαγγελικού μηνύματος. Ταύτιση της πλειονότητας των Ιεραρχών της Ελλαδικής Εκκλησίας αλλά και των εκπροσώπων των Πατριαρχείων ,πανεπιστημιακών δασκάλων, θεολογικών ενώσεων και χριστιανικών αδελφοτήτων με τους Συνταγματάρχες της Χούντας. Ελάχιστοι αυτοί που τίμησαν με την παρουσία και τους αγώνες τους τις χριστιανικές τους αρχές. Το βάρος της υπεράσπισης της Χριστιανικής Αλήθειας σήκωσαν κυρίως ο Νίκος Ψαρουδάκης με τα στελέχη της «Χριστιανικής Δημοκρατίας» και ο  π. Γεώργιος Πυρουνάκης. Αξιοσημείωτες δράσεις  κατά της Χούντας ανέπτυξαν : ο διάκονος Τιμόθεος Λαγουδάκης, οι φοιτητές της Θεολογικής Αθήνας ,ο Ελευθερουπόλεως Αμβρόσιος, ο παπά-Γαβαλάς από την Κρήτη και ελάχιστοι κληρικοί ακόμα.

Τέτοια ήταν η θεολογική μαυρίλα εκείνα τα χρόνια που ακόμα και η δράση του Αρχιεπισκόπου Ιερώνυμου να μπορεί να αποτιμηθεί από τον ιστορικό του μέλλοντος  ως προοδευτική σε σχέση με αυτή άλλων ιεραρχών αλλά και στελεχών της ακαδημαϊκής θεολογικής κοινότητας.

 Το τραγικό είναι ότι, αντί ως όφειλε, η Διοίκηση της Εκκλησίας να ζητήσει συγνώμη έφθασε στο σημείο στις μέρες μας, όχι απλά να συγκαλύπτει καταστάσεις, αλλά να υπεραμύνεται των επιλογών της .Γιατί δεν έχουμε το θάρρος και την τόλμη να πούμε: κάναμε λάθος. Η μετάνοια ,η οποία περισσεύει στα κηρύγματά μας είναι μόνο για τους άλλους;

Και κάτι που δεν έχει θιγεί. Το έγκλημα σε επίπεδο ποιμαντικής δεν  απασχόλησε την Ιεραρχία μας ποτέ. Θυμάστε τις άδειες από νέους και νέες εκκλησίες τα χρόνια μετά τη δικτατορία; Πόσες χιλιάδες νέα παιδιά εγκατέλειψαν την Εκκλησία εκείνο το διάστημα; Πολλοί δεν επέστρεψαν ποτέ. Δε θα δώσει λόγο κανείς γι ’αυτό;Όχι σε εμάς βέβαια…      

       Κάποιους στην Ιεραρχία τους βόλευε και τους βολεύει  να ζουν «στο συννεφάκι τους», να σφυρίζουν αδιάφορα. Η αλήθεια όμως είναι σκληρή .Μπορούμε να την κοιτάζουμε στα μάτια ή θα βολευόμαστε  στο θαυμασμό των αυλοκολάκων  και στα υποκριτικά χειροκροτήματα  των ατσαλάκωτων νονών της «θεολογικής» νύχτας; Για να παραφράσω την ασπρόμαυρη ατάκα. Ο Θεός συγχωρεί, η Ιστορία ΠΟΤΕ.

Υ. γ. Για όποιον πραγματικά ενδιαφέρεται για στοιχεία και ντοκουμέντα σχετικά με τα ζητήματα αυτά(ΕΚΚΛΗΣΙΑ-ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ-ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ) υπάρχουν σε ηλεκτρονική μορφή στο blog «Η θεολογία μεσοπέλαγα» κείμενα σχετικά με την συγκεκριμένη θεματολογία καθώς επίσης και αποσπάσματα από το βιβλίο μου που έχει τον τίτλο: «Χριστιανοί και πολιτική δράση κατά την περίοδο της δικτατορίας 1967-74»,εκδ Ψηφίδα(Αρμός).

Όταν ο Γ.Γραμματέας της Π.Ε.Θ. εφάρμοζε το Νέο Πρόγραμμα Σπουδών!!!

Παρακολουθώ το τελευταίο διάστημα τις συνεχείς προτροπές μελών του Δ.Σ. της Π.Ε.Θ. προς τους συναδέλφους για τη μη εφαρμογή του Νέου προγράμματος Σπουδών στα Θρησκευτικά. Αίφνης έρχεται στη μνήμη μου ότι ένας από τους πρώτους που εφάρμοσαν πιλοτικά το Νέο Πρόγραμμα Σπουδών στην εκπαίδευση δεν είναι άλλος από τον Γενικό Γραμματέα της Π.Ε.Θ., κ. Παναγιώτη Τσαγκάρη. Όπως ακριβώς το διαβάζετε. Ο κ. Τσαγκάρης επί ένα έτος 2012-2013,αν θυμάμαι καλά, δίδασκε σύμφωνα  το Νέο Πρόγραμμα Σπουδών στο 1^Ο Γυμνάσιο της Μυτιλήνης. Καλά, επί ένα έτος δεν έβλεπε όλα όσα τώρα καταγγέλλει. Οδηγούσε τα παιδιά στην πανθρησκεία και την αθεΐα και δεν το είχε αντιληφθεί;  Όχι απλά δε διαμαρτυρήθηκε ποτέ για το περιεχόμενο του, αλλά από ότι πληροφορούμαι  παρουσίασε με επιτυχία(Jesus Christ!!!!!) και μία διδακτική ενότητα ενώπιον του Σχολικού του Συμβούλου κ. Χριστόπουλου. Βεβαίως δε μου ακούστηκε περίεργο το γεγονός .Κατά  τη διάρκεια της επιμόρφωσης του για το Νέο Πρόγραμμα στο Γυμνάσιο της Φιλοθέης στην Αθήνα, όχι μόνο δεν αντέδρασε επισημαίνοντας τους «κινδύνους» αλλά εξέφρασε το θαυμασμό του για το περιεχόμενο της επιμόρφωσης. Ενθουσιώδης μάλιστα όπως είναι ο κ. Τσαγκάρης,  προσκάλεσε  ένα εκ των εισηγητών στη Μυτιλήνη για να επιμορφώσει τους συναδέλφους θεολόγους…

Τα ερωτήματα είναι απλά και σαφή. Πως καλείτε κ. Τσαγκάρη τους άλλους σε μη εφαρμογή του προγράμματος τους συναδέλφους όταν εσείς ο ίδιος υπήρξατε από τους ΠΡΟΘΥΜΟΥΣ που το εφάρμοσαν ;;;

Γιατί δεν εκθέσατε τις αντιρρήσεις σας στον κ. Σύμβουλο, αλλά και στους άλλους θεολόγους συναδέλφους της Περιφέρειά σας κατά τη διάρκεια των επιμορφωτικών συναντήσεων στις οποίες ήσασταν παρών; Γιατί δεν επιχειρηματολογήσατε; Γιατί δεν καταθέσατε τις απόψεις σας;;; Και τώρα;; ψάχνετε αρνητές της εφαρμογής;; …εσείς ο πρώτος διδάξας;; ο ΠΡΟΘΥΜΟΣ;;

Από εκεί που αγαπάς, δεν έφυγες ποτέ.

Αγαπημένες,-οι συνάδελφοι,

          Σοβαροί προσωπικοί λόγοι με οδήγησαν να παραιτηθώ από τη θέση του Σχολικού Συμβούλου της Δυτικής Μακεδονίας και της Πέλλας. Η απόφαση της παραίτησης δεν ήταν χωρίς κόστος για μένα. Αναγκάζομαι να αποχωριστώ ωραίους ανθρώπους, αληθινούς φίλους, εξαιρετικούς δασκάλους,  ακούραστους συνοδοιπόρους.

Η επικοινωνία μας όλα αυτά τα χρόνια ήταν συνεχής και ουσιαστική. Η σχέση μαζί σας, μια αληθινή ευλογία.

Το ήθος σας, την ειλικρίνεια, την ανοικτότητα του πνεύματος , τη διάθεση για προσφορά , την καλοσύνη , το ενδιαφέρον για τα παιδιά του σχολείου, την παιδαγωγική και επιστημονική σας συγκρότηση  σπάνια τη συναντάει κανείς. Σήμερα, νιώθω την ανάγκη να κάνω ένα μικρό απολογισμό και να αναφερθώ ενδεικτικά σε κάποιες από τις δράσεις μου το χρονικό διάστημα που  συνεργαστήκαμε.

        Πιστεύοντας ότι η θέση του Σχολικού Συμβούλου είναι στο πλευρό του μαχόμενου συναδέλφου επισκέφθηκα, κατ’επανάληψη, κατά τη διάρκεια της θητείας μου, το σύνολο των σχολείων  των Περιφερειακών Ενοτήτων Κοζάνης ,Καστοριάς, Γρεβενών, Φλώρινας και της Πέλλας. Χαιρόμουν πραγματικά βλέποντας σχεδόν σε όλα τα σχολεία την αγάπη και την εκτίμηση των μαθητών και των μαθητριών για το πρόσωπό σας. Κατά τις  επισκέψεις μου είχα  ουσιαστικές συναντήσεις συνεργασίας και με τους περισσότερους Διευθυντές και τις Διευθύντριες των σχολείων  τους οποίους και θα ήθελα  να ευχαριστήσω. 

Θεωρώντας απόλυτης προτεραιότητας το ζήτημα της επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών και εκτιμώντας ότι η διαρκής ανατροφοδότησή τους συμβάλλει  στην αναβάθμιση της ποιότητας της εκπαίδευσης, οργανώσαμε περισσότερες από 40(σαράντα)  επιστημονικές ημερίδες και επιμορφωτικές συναντήσεις ,σε όλες τις πρωτεύουσες των Π.Ε. αλλά και σε μικρότερες πόλεις της Περιφέρειάς μας. Εισηγητές σε αυτές ήταν Πανεπιστημιακοί Δάσκαλοι, Σχολικοί Σύμβουλοι, στελέχη του Ι.Ε.Π.,  και αρκετές-οί από εσάς . Το γεγονός ότι είκοσι περίπου συνάδελφοι της Δυτικής Μακεδονίας, πραγματοποίησαν εισηγήσεις υψηλού επιπέδου στις επιμορφωτικές μας συναντήσεις σημαίνει πολλά. Άξιο μνείας είναι επίσης το  ότι στις συνάξεις μας, πολλές από τις οποίες έγιναν εκτός ωραρίου, συμμετείχε το σύνολο των συναδέλφων αναλαμβάνοντας σε καιρούς χαλεπούς την κάλυψη των εξόδων μετακίνησης.

       Αυτά τα τέσσερα και πλέον χρόνια με την ιδιότητα του Προέδρου του «Πανελλήνιου Θεολογικού Συνδέσμου ΚΑΙΡΟΣ» αλλά και με αυτή του Σχολικού Συμβούλου δραστηριοποιήθηκα έντονα σε συνεργασία με τα υπόλοιπα μέλη του Δ.Σ. αλλά και άλλους συναδέλφους Σχολικούς Συμβούλους για την επίλυση των προβλημάτων του κλάδου.(Απαλλαγές, Αδιοριστία, Προγράμματα Σπουδών κ. λ. π.)  Γι’ αυτό το σκοπό   ταξίδεψα κατ’ επανάληψιν στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη για συναντήσεις με υπηρεσιακούς παράγοντες αλλά και την ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας όλων των κυβερνήσεων, τον Αρχιεπίσκοπο και τα μέλη της Ι. Συνόδου, τον Πρόεδρο και  τους Συμβούλους  του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, τις αντιπροσωπείες πολιτικών κομμάτων ,την Ο.Λ.Μ.Ε., τους Κοσμήτορες και τους Προέδρους των τμημάτων των Θεολογικών Σχολών Αθήνας και Θεσσαλονίκης, το Σύλλογο των Αδιόριστων Θεολόγων κ. λ. π. Τα γεγονότα έδειξαν ότι οι προσπάθειές μας έφεραν αποτελέσματα.

        Πραγματοποίησα εισηγήσεις  για θεολογικά και εκπαιδευτικά κυρίως ζητήματα σε αρκετές πόλεις, εντός και εκτός της Περιφέρειας ευθύνης μου, προσκεκλημένος   Διευθύνσεων Εκπαίδευσης, Θεολογικών Σχολών, Μητροπόλεων, Ενοριών, Σχολείων της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, Επιστημονικών Συλλόγων, Θεολογικών Συνδέσμων, Συνδικαλιστικών Ενώσεων του κλάδου( Ε.Λ.Μ.Ε  Καστοριάς και Κοζάνης) κ. λ. π. Οφείλω ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλες και όλους για τις προσκλήσεις και τη συνεργασία μας.      

Αγαπημένες-οι συνάδελφοι,

       Ο Ορθόδοξος θεολογικός λόγος εμπνέει, δεν είναι φοβικός ούτε μισαλλόδοξος. Οι θεολόγοι δε μπορεί να  είναι οι ουραγοί της ιστορίας, εκπρόσωποι μιας ανέραστης θρησκευτικής κακομοιριάς όπως τους θέλουν κάποιοι. Είναι άνθρωποι αγάπης, ελευθερίας και χαράς. «Χωρίς τη διακήρυξη της χαράς ο Χριστιανισμός είναι ακατανόητος. Μονάχα ως χαρά η Εκκλησία θριάμβευσε στον κόσμο και έχασε τον κόσμο όταν έχασε τη χαρά».(π. Αλεξ. Σμέμαν)  Το μάθημά μας είναι μάθημα γνώσης,  αλλά και ελεύθερης αναζήτησης. Οφείλουμε να διαλεγόμαστε με τους νέους και τις νέες σεβόμενοι απόλυτα τις ανησυχίες και τις αντιρρήσεις τους. Για να το πετύχουμε αυτό απαιτείται να είμαστε έτοιμοι να τους «ακούσουμε» αλλά και να την «ακούσουμε». Για να διαλεχθούμε  μαζί τους απαιτείται επιστημονική συγκρότηση, διάκριση, σεμνότητα, υπομονή, αλλά και αίσθηση του χιούμορ, θάρρος, μπόλικη αγάπη και το βασικότερο: ταπείνωση. Η ταπείνωση έγραφε η Simon Weil «είναι η άρνηση να υπάρξουμε έξω από το Θεό, είναι η βασίλισσα των αρετών ».Ο ρόλος μας ως δασκάλων δεν είναι να επιβάλουμε απόψεις, θέσεις ,αντιλήψεις. Οι νέοι και οι νέες δεν έχουν ανάγκη από ιδεολογική καθοδήγηση, από έτοιμες «πνευματικές» συνταγές και κανόνες «ηθικής» συμπεριφοράς. Οι φθηνοί προπαγανδιστές  δεν τους αγγίζουν. Οι νέοι και οι νέες αγωνιούν, αμφισβητούν, αμφιβάλλουν. Είναι απόλυτοι, διψάνε για ΖΩΗ και καλά κάνουν, διαφορετικά θα ήταν ήδη πνευματικά νεκροί.

      Από τους νέους έχουμε να μάθουμε πολλά. «Αν δεν υπήρχαν οι νέοι στην Εκκλησία» έλεγε ο Πατριάρχης Δημήτριος «θα κινδυνεύαμε να βουλιάξουμε από τη σύνεση των ενηλίκων».

Το μάθημά μας αλλά και η παιδεία γενικότερα οφείλει να οδηγεί τους νέους στην ανακάλυψη του μυστηρίου της ζωής, στην κατάκτηση της αληθινής ελευθερίας, στη μύησή τους στην παράδοση του τόπου τους και στον πολιτισμό, στη γνώση της παγκόσμιας πνευματικής κληρονομιάς. Η παιδεία  έχει λόγο ύπαρξης μόνο όταν απελευθερώνει τον άνθρωπο.

 Αγαπημένες-οι συνάδελφοι,

Κατά τη διάρκεια της θητείας μου προσπάθησα με κάθε τρόπο να υπερασπιστώ την αξία και την ομορφιά του Μαθήματος των Θρησκευτικών.  Δεν γνωρίζω αν το πέτυχα. Αυτό θα το κρίνετε εσείς και η εκπαιδευτική κοινότητα.

Σας ευχαριστώ από καρδιάς για όσα απλόχερα μου προσφέρατε και σας ζητώ συγνώμη για τις όποιες ανεπάρκειές μου.

Από εκεί που αγαπάς, δεν έφυγες ποτέ.

Ο Σχολικός Σύμβουλος Θεολόγων Δυτικής Μακεδονίας και Πέλλας( μέχρι σήμερα).

  Ανδρέας Χ. Αργυρόπουλος

Η πολιτική δράση χριστιανών τη περίοδο της επιβολής της δικτατορίας στην Ελλάδα

Το βιβλίο του θεολόγου Ανδρέα Αργυρόπουλου αποδεικνύει κι αναδεικνύει περίτρανα, ότι την σκοτεινή περίοδο της δικτατορίας, υπήρχαν χριστιανοί, που αντιστάθηκαν σθεναρά, απολύθηκαν από την μόνιμη εργασία τους, διώχθηκαν, βασανίστηκαν, εξορίστηκαν στην Γυάρο.

Συγγραφέας του βιβλίου είναι ο θεολόγος καθηγητής Ανδρέας Αργυρόπουλος, που σημειώνει στον πρόλογό του: «Η χρεωκοπία των ιδεολογιών και η αποτυχία των κοινωνικών πολιτικών συστημάτων να δώσουν λύση στα κοινωνικά προβλήματα προκάλεσαν την στροφή των ανθρώπων στην μεταφυσική, παραμερίζοντας το ενδιαφέρον τους για την πολιτική και τις όποιες κοινωνικοπολιτικές εξελίξεις.

Έτσι, μεγάλο κομμάτι του κόσμου στρέφεται στην παραθρησκεία, στις αιρέσεις, καθώς επίσης και στην Ορθοδοξία. Αρκετοί θριαμβολογούν μιλώντας για τη νίκη της πίστεως κατά της αθεΐας κάνοντας ταυτόχρονα μνεία στην κατάρρευση του ¨υπαρκτού¨ σοσιαλισμού. Δεν έχουν αντιληφθεί όμως ότι πολλοί από τους επανακάμψαντες στην Εκκλησία εκλαμβάνουν τον Χριστιανισμό σαν θρησκευτικό μέγεθος με πνευματικές ή ακόμη και μαγικές προεκτάσεις. Τα όρια της δεισιδαιμονίας, των προλήψεων και της αληθινής πίστης, στις μέρες μας είναι δυσδιάκριτα.

Ο χώρος της εκκλησίας για αρκετούς είναι χώρος περισσότερο ψυχολογικής ασφάλειας και λιγότερο αγαπητικών σχέσεων. Ηθελημένα αγνοείται από πολλούς ο ιστορικός και κοινωνικός χαρακτήρας της Εκκλησίας και η παρουσία και ο ρόλος των χριστιανών σε κοινωνικούς και πολιτικούς αγώνες από παλαιότερα μέχρι τη σύγχρονη εποχή. Όποιος αναφέρεται σε τέτοια ζητήματα θεωρείται ¨εκτός εποχής¨, γίνεται αντικείμενο σαρκασμού και περιφρόνησης. Σ' αυτό, όπως προείπαμε, βοηθάει και η σημερινή συγκυρία. Όμως τέτοιες αντιλήψεις υπήρχαν δυστυχώς πάντοτε.

Το συγκεκριμένο θέμα δεν επιλέχθηκε τυχαία, αλλά στο πλαίσιο των παραπάνω διαπιστώσεων. Αποτελεί μια απόπειρα διερεύνησης του ερωτήματος για τη σχέση μεταξύ Ορθοδόξου τρόπου ζωής και Πολιτικής, για τη σχέση μεταξύ Χριστιανισμού και Πολιτικής. Η επιλογή του έγινε από μια πλειάδα θεμάτων, που αφορούν την δραστηριοποίηση των χριστιανών σε κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο. Τέτοια δραστηριοποίηση συναντάμε από τότε που η Εκκλησία εισέρχεται στο κεντρικό ιστορικό προσκήνιο.

Παράδειγμα αποτελεί η κοινωνικοπολιτική δραστηριότητα πολλών Πατέρων της Εκκλησίας. Στον αιώνα μας γνωστή είναι η κριτική που άσκησαν χριστιανοί διανοούμενοι τόσο στον Μαρξισμό όσο και στον Καπιταλισμό, προβάλλοντας παράλληλα τις προϋποθέσεις για τη θεμελίωση μιας χριστιανικής κοινωνίας. Επίσης, ενώ είναι γνωστή η συνοδοιπορία πολλών χριστιανικών δυνάμεων με την άνοδο του Φασισμού και του Ναζισμού, υπάρχει περιορισμένη πληροφόρηση, δυστυχώς, για τους Χριστιανούς εκείνους, λαϊκούς και κληρικούς, στα μέσα του αιώνα που αντιστάθηκαν σ' αυτά τα καθεστώτα με τίμημα ακόμη και την ίδια τη ζωή τους. Λίγο γνωστή είναι επίσης και η συμμετοχή Χριστιανών στις παγκόσμιες κινητοποιήσεις του Μάη του 1968.

Η περίπτωση όμως της πολιτικής Θεολογίας σ' όλες τις μορφές της, όπως η λεγόμενη Θεολογία της Απελευθέρωσης, η Μαύρη Θεολογία, η Θεολογία της Επανάστασης, κλπ. είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό θέμα κοινωνικοπολιτικής παρέμβασης Χριστιανών που απασχόλησε τον αιώνα μας. Οι συνθήκες που επικράτησαν την τελευταία τριακονταετία στη Βόρεια και Νότια Αμερική, στην Ανατολική Ασία και Νότια Αφρική (ρατσισμός, στρατιωτικές δικτατορίες, φτώχεια, εξαθλίωση, τρομοκρατία από ακροδεξιές παραστρατιωτικές οργανώσεις, κλπ.) δεν οδήγησαν απλά στη θεωρητική διαμόρφωση των ρευμάτων της Πολιτικής Θεολογίας, αλλά είχαν και ως συνέπεια στην πράξη το μαρτυρικό θάνατο πολλών αγωνιστών Χριστιανών από τις τάξεις λαού και κλήρου.

Σε ένα τελείως διαφορετικό πλαίσιο μπορούμε να διαπιστώσουμε απόπειρες ενός κριτικού πολιτικού λόγου και στοιχειώδους άρθρωσης ενός πολιτικού προτάγματος στις αγωνιστικές μορφές του Μακρυγιάννη, του Απόστολου Μακράκη για την ελληνική κοινωνία του 19ου αι. ή κατόπιν του Μαρίνου Αντύπα.

Όσο κι αν συμφωνεί ή διαφωνεί κανείς με τις προθέσεις ή το τελικό αποτέλεσμα, τα πρόσωπα αυτά προσπάθησαν σε μια κριτική προοπτική να συγκεκριμενοποιήσουν μια χριστιανική κοινωνική πράξη. Περαιτέρω, πρέπει κανείς να αναφέρει τη συμμετοχή των μελών της Εκκλησίας στην Εθνική Αντίσταση, τους επίσκόπους Ηλείας Αντώνιο, Σάμου Ειρηναίο και Κοζάνης Ιωακείμ και τον ηγούμενο αντάρτη αρχιμανδρίτη Γερμανό Δημάκο - γνωστό και ως π. Ανυπόμονο - κατά την περίοδο της Εθνικής Αντίστασης

Στη συνάφεια αυτή ανήκουν, όσον αφορά τον αντιδικτατορικό αγώνα, και οι πολιτικοποιημένοι χριστιανοί - μέλη κυρίως της ¨Χριστιανικής Δημοκρατίας¨ (Χ.Δ.) με πρόεδρο το Νίκο Ψαρουδάκη κατά τη διάρκεια της επταετίας (1967-1974) - τη στιγμή μάλιστα που το σύνολο σχεδόν της Διοίκησης της Εκκλησίας και των θρησκευτικών οργανώσεων είχαν ταυτιστεί ολοκληρωτικά με το δικτατορικό καθεστώς…»

Κεντρικό θέμα του βιβλίου είναι η έρευνα και παρουσίαση της δράσης των πολιτικοποιημένων χριστιανών ενάντια στο καθεστώς της επταετούς δικτατορίας. Το όλο ζήτημα συνιστά μια ειδικότερη πτυχή του ερωτήματος για τη σχέση Ορθοδοξίας και Πολιτικής, δηλαδή της σχέσης της Εκκλησίας μ' ένα δικτατορικό καθεστώς που παρουσιάστηκε περιβεβλημένο και με χριστιανικό ένδυμα.

Το βιβλίο έχει 154 σελίδες και χωρίζεται σε πέντε κεφάλαια. Στο πρώτο κεφάλαιο «Εκκλησία, οργανώσεις και έντυπα κατά τη δικτατορία», γίνεται μια παρουσίαση της στάσης της Διοίκησης της Εκκλησίας αλλά και των θρησκευτικών οργανώσεων κατά τη διάρκεια της δικτατορίας. Όπως σημειώνει ο συγγραφέας στην εισαγωγή, αυτό κρίθηκε απαραίτητο προκειμένου να βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση του εκκλησιαστικού κλίματος της εποχής, αλλά και του εκκλησιαστικού περιβάλλοντος, παρά την ύπαρξη του οποίου οι Χριστιανοσοσιαλιστές επέλεξαν να αντιταχθούν στη δικτατορία.

Στο δεύτερο κεφάλαιο « Η πρώτη φάση του αντιδικτατορικού αγώνα των πολιτικοποιημένων χριστιανών», παρουσιάζονται οι απέλπιδες προσπάθειες του Νίκου Ψαρουδάκη, αλλά και άλλων στελεχών του κινήματος, προκειμένου να ευαισθητοποιήσουν τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο αλλά και άλλους Ιεράρχες για όσα συμβαίνουν και να τους θέσουν προ των ευθυνών τους, απόπειρα που απέτυχε. Επίσης, αναφέρεται η αντίθεση του Ν. Ψαρουδάκη και της Χ.Δ. στο Σύνταγμα που πρότεινε η Δικτατορία. Στο τρίτο και τέταρτο κεφάλαιο, «Δεύτερη φάση της αντιδικτατορικής δράσης των χριστιανών: Ιανουάριος 1970 - Μάρτιος 1972» και «Τρίτη φάση του αντιδικτατορικού αγώνα - η τελική ρήξη και ο καταλυτικός ρόλος της ¨ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ¨», γίνεται η παρουσίαση των αγώνων και της δράσης των ελλήνων Χριστιανοκοινωνιστών καθώς και των διώξεων που υπέστησαν.

Την εποχή αυτή αρχίζει να εκδηλώνεται στο θεολογικό χώρο της πατρίδας μας μια πρώτη αποδοχή των θέσεων της Χ.Δ. Παράλληλα, υπάρχει έντονο ενδιαφέρον για τη θεολογικοπολιτική παρουσία του Κινήματος από ομάδες, κινήσεις και προσωπικότητες του εξωτερικού, που ανήκουν σε όλα τα χριστιανικά δόγματα. Το πέμπτο κεφάλαιο, «Τέταρτη φάση του αντιδικτατορικού αγώνα των πολιτικοποιημένων χριστιανών - ο Ψαρουδάκης στη Γυάρο - πτώσης της Δικτατορίας», αναφέρεται στην οριστική ρήξη της Χ.Δ. με το καθεστώς. Η εφημερίδα ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ κλείνει και ο ηγέτης του Κινήματος Νίκος Ψαρουδάκης φυλακίζεται και εξορίζεται στη Γυάρο.

https://www.briefingnews.gr/kosmos/i-politiki-drasi-hristianon-ti-periodo-tis-epivolis-tis-diktatorias-stin-ellada

ΚΑΙΡΟΣ:Συνάντηση με τον κ.Χαρακόπουλο

                                                    

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Στο πλαίσιο υλοποίησης απόφασης του ΔΣ για συναντήσεις με όλα τα πολιτικά κόμματα του συνταγματικού τόξου, με αρμόδιους φορείς και ενημέρωσή τους, σήμερα Δευτέρα 27 Ιουνίου 2016 πραγματοποιήθηκε συνάντηση κλιμακίου του Δ.Σ. αποτελούμενο από τους Δ. Μόσχο (πρόεδρο), Α. Παναγάκη (ταμία) και Α. Αργυρόπουλο (μέλος) με τον Υπεύθυνο του Τομέα Παιδείας και Θρησκευμάτων της Νέας Δημοκρατίας, βουλευτή κ. Μάξιμο Χαρακόπουλο. Στην μακρά και σε βάθος συζήτηση που διεξήχθη τα μέλη του ΔΣ ενημέρωσαν τον κ. Χαρακόπουλο για τη φυσιογνωμία και το ιστορικό ίδρυσης του Συλλόγου και τις απόψεις του για το μάθημα των Θρησκευτικών, τον προβληματισμό που έχει αναπτυχθεί γύρω από τα νέα Προγράμματα Σπουδών των Θρησκευτικών με φόντο τη γενικότερη πολιτική και εκκλησιαστική συγκυρία σήμερα, αλλά και επιμέρους κλαδικά ζητήματα, όπως η β΄ ανάθεση μαθημάτων για θεολόγους κλπ. Ο κ. Χαρακόπουλος παρακολούθησε με ενδιαφέρον τις απόψεις μας και έδειξε από την πλευρά του γνώση και ενημέρωση γύρω από τα σχετικά ζητήματα. Η αντιπροσωπεία μας του ευχήθηκε καλή δύναμη και προσφέρθηκε να επικοινωνεί μαζί του για να συνεχίσει να τον ενημερώνει για θέματα θρησκευτικής εκπαίδευσης.

Από το Δ.Σ.

         Χολαργός 27-6-2016

Π.Ε.Θ. προς τη Δικαιοσύνη:Να διαταχθεί η διάλυση του σωματείου ΚΑΙΡΟΣ...(το κείμενο)

Η Π.Ε.Θ. απαιτεί από τη δικαιοσύνη τη διάλυση του ΚΑΙΡΟΥ

Έγινε και αυτό...θεολογικό σωματείο να ζητάει την παρέμβαση της δικαιοσύνης για τη διάλυση άλλου θεολογικού σωματείου....Τις δυσκολότερες μέρες για το μάθημα των Θρησκευτικών (μείωση ωρών,περιορισμός αναθέσεων κ.λ.π.) διάλεξε η Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων για να ζητήσει από τη δικαιοσύνη τη διάλυση του Πανελλήνιου Θεολογικού Συνδέσμου ΚΑΙΡΟΣ. Ενός συνδέσμου που έχει  μέλη του εκατοντάδες θεολόγους καθηγητές και καθηγήτριες,πανεπιστημιακούς δασκάλους και δασκάλες,ιερείς κ.λ.π. Το έγγραφο που προσκόμισε ο δικαστικός επιμελητής σήμερα στα γραφεία του ΚΑΙΡΟΥ είναι στο αρχείο μας και σύντομα θα δημοσιευθεί. Αφήνουμε στην κρίση του καθενός αυτή την κίνηση.Όταν ο θεολόγος δεν αντέχει να διαλεχτεί με τον συνάδελφό του θεολόγο και ζητάει από τη δικαιοσύνη να  παρέμβει τότε πως θα διαλεχτεί με την ΚΟΙΝΩΝΙΑ;;;;Όποιος περιμένει το 2016 μ.Χ. να επιβάλλει τις απόψεις του με τέτοιους τρόπους θα κριθεί από την ιστορία.Ήλθε η ώρα να πάρει ο καθένας θέση....

ΚΑΙΡΟΣ: Ανοικτή επιστολή στον Υπουργό για τις αναθέσεις

                                                  

 Χολαργός  11-6-2016

ΑΝΟΙΚΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ

Aξιότιμε κ. υπουργέ,

Είναι προφανές ότι  το σύστημα εκπαίδευσης στη χώρα μας,   χρειάζεται αλλαγές και ριζικές μεταρρυθμίσεις σε πολλά επίπεδα. Η εκπαιδευτική κοινότητα εδώ και χρόνια με διάφορους τρόπους και προ του τελευταία διενεργηθέντος εθνικού διαλόγου, είχε θέσει θέματα και προβλήματα: για τη δομή και τους άξονες, το πρόγραμμα μαθημάτων και το εξεταστικό σύστημα, για την πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση, για την επιμόρφωση των λειτουργών της, για τον τεχνολογικό εξοπλισμό των σχολικών μονάδων, για την οργάνωση  και  τον προσανατολισμό της τεχνικής εκπαίδευσης, για την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου, το πολλαπλό σχολικό εγχειρίδιο, την εσωτερική ζωή του σχολείου, τους πόρους για την εκπαίδευση, το άνοιγμα στη κοινωνία.

Το τελευταίο διάστημα η εκπαιδευτική κοινότητα παρακολουθεί τις προσπάθειές σας για την αναδιάταξη και   τον επανακαθορισμό βασικών ή και δευτερευουσών λειτουργιών του σχολείου, που έχουν όμως, όπως φαίνεται, ως στόχο όχι μόνο  την διόρθωση κάποιων κακώς κειμένων αλλά και ταυτόχρονα την περιστολή των δαπανών  και την εξοικονόμηση διδακτικού προσωπικού. Στις παρεμβάσεις αυτές θα μπορούσαμε να συμφωνήσουμε ως ένα βαθμό, εφόσον η τακτοποίηση προβληματικών καταστάσεων, η ορθολογική διαχείριση των οικονομικών, η ευχερέστερη διεκπεραίωση υπηρεσιακών θεμάτων με διοικητικό η εκπαιδευτικό περιεχόμενο, αποτελεί ευχή όλων μας.

Ωστόσο θα μας επιτρέψετε να παρατηρήσουμε ότι   τελευταία σας ρύθμιση σχετικά με τις αναθέσεις των μαθημάτων, που έρχεται να προστεθεί σε μια μακρά σειρά, προηγουμένων  παρεμβάσεων του υπουργείου, δημιουργεί και πάλι αναστάτωση σε μερίδα τουλάχιστον των υπηρετούντων εκπαιδευτικών, εξαιτίας των δημιουργουμένων εντυπώσεων, για τα δυσμενή αποτελέσματα, όσον αφορά στην πληρότητα του εκπαιδευτικού τους ωραρίου, γεγονός που έχει σχέση τελικά όχι μόνο με την εργασιακή τους θέση(ένα η περισσότερα σχολεία) αλλά και με την εύρυθμη λειτουργία του συλλόγου διδασκόντων.

Στη περίπτωση αυτή ανήκουν ειδικότητες, όπως και αυτή των θεολόγων, οι οποίες δεν έχουν εξ ορισμού πολλές δυνατότητες συμπλήρωσης ωραρίου στο ίδιο σχολείο, όπου η οργανική τους θέση, με άλλα γνωστικά αντικείμενα. Στη περίπτωση αυτή οι υπηρετούντες εκπαιδευτικοί αναγκάζονται στην ακούσια μετακίνησή τους σε πολλά σχολεία, με  κέρδος μεν για την πολιτεία (μη διορισμός αναπληρωτών, περιορισμός δαπανών) αλλά με κόστος τόσο για τον μετακινούμενο εκπαιδευτικό (υπηρεσία σε διαφορετικούς τύπους  σχολείων, έξοδα μετακίνησης, πολυδιασπασμένο ωράριο) , όσο και για το σχολείο της οργανικής του θέσης( δυσκολία σύνταξης του ωρολογίου προγράμματος, ελλιπής σχέση του με τον λοιπό σύλλογο, αδυναμία παρακολούθησης και ουσιαστικής συμμετοχής στην εσωτερική ζωή του σχολείου).

Κατόπιν αυτών θεωρούμε ότι η τελευταία σας ρύθμιση, όσον αφορά στην  αφαίρεση της επί πολλά έτη β΄ ανάθεσης του μαθήματος της Ιστορίας στους θεολόγους καθηγητές, δημιουργεί προβλήματα στην ειδικότητα σχετικά με την συμπλήρωση ωραρίου αλλά ταυτόχρονα  υποβαθμίζει το μάθημα, εφόσον οι λοιπές ειδικότητες  στις οποίες ανατίθεται, δεν έχουν όπως οι θεολόγοι στα ακαδημαϊκά προγράμματα σπουδών τους, το αντικείμενο αυτό. Η εμπειρία δηλαδή της διδασκαλίας του μαθήματος από τους καθηγητές ΠΕ01 αποδεικνύει ότι  έχουν με επάρκεια και επιτυχία διακονήσει  στη διδασκαλία του μαθήματος  της ιστορίας στο Γυμνάσιο.  Επιπλέον θα μας επιτρέψετε να παρατηρήσουμε, πως υπάρχουν ειδικότητες, πλην των φιλολόγων,  στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, που έλαβαν με β΄ ανάθεση το μάθημα της Ιστορίας, ενώ  έχουν πληθώρα γνωστικών αντικειμένων   στο Γυμνάσιο αλλά και ιδιαίτερα στο Λύκειο, με αποτέλεσμα να υπερκαλύπτουν το ωράριό τους, σε τέτοιο βαθμό ώστε το πλεόνασμα των ωρών τους να καλύπτεται σε αρκετές περιπτώσεις από τους φιλολόγους..

Με την ελπίδα ότι το ζήτημα που θέτουμε  θα τύχει μιας  δικαιότερης μεταχείρισης

Διατελούμε με τιμή

 Για το  Δ.Σ 

Ο Πρόεδρος                                                                     

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΟΣΧΟΣ                                              

Επικ. Καθηγητής                                                          

Τμήματος Θεολογίας                                                      

Θεολογικής Σχολής ΕΚΠΑ

 Ο Γ. Γραμματέας

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

Θεολόγος-Φιλόλογος

Διευθυντής Λυκείου

ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Γιατί να συγκρούονται;

Ένα μικρό σχόλιο…

Μια πρόσφατη κουβέντα στο facebook μου θύμισε τις εμμονές και τα κολλήματα ορισμένων που θεωρούν δεδομένη τη σύγκρουση πίστης και επιστήμης. Εκείνο που με άφησε άφωνο στη συζήτηση, ήταν η αντίληψη κάποιων και μάλιστα εκπαιδευτικών ότι ούτε λίγο ,ούτε πολύ δεν υπάρχει «δείγμα» χριστιανού επιστήμονα. Αναρωτιόμουν  αν αγνοούν (πράγμα που σημαίνει ότι είναι απληροφόρητοι) ή θέλουν να αγνοούν( πράγμα που σημαίνει ότι κάνουν προπαγάνδα και όχι επιστήμη) ότι μεγάλες μορφές του επιστημονικού κόσμου (μαθηματικοί, φυσικοί κ. λ. π.) υπήρξαν πιστοί χριστιανοί. Πραγματικά πίστευα ότι αυτά έχουν ξεπεραστεί, ότι ο διάλογος για τη σχέση πίστης και επιστήμης έχει προχωρήσει…

       Ψαχουλεύοντας το αρχείο μου τις προάλλες, βρήκα  ένα απόσπασμα από τη συνέντευξη της παγκοσμίου φήμης Ελληνίδας Ανθρωπολόγου, καθηγήτριας στο Πανεπιστήμιο του Tübingen κ. Χαρβάτη Κατερίνας, το οποίο και παραθέτω: «Πιστεύετε στο Θεό; Κι αν ναι, έρχεται σε αντίθεση η πίστη σας με το επιστημονικό σας υπόβαθρο;

Αυτά τα έχω ξεκαθαρίσει από πολύ νωρίς χάρη σε ένα θεολόγο που είχα στο Γυμνάσιο, ένα φωτισμένο άνθρωπο, που μας μιλούσε για την αλληγορική ερμηνεία της θρησκείας , της Αγίας Γραφής για παράδειγμα. Η επιστήμη και η θρησκεία δεν έρχονται σε σύγκρουση γιατί δίνουν απαντήσεις σε διαφορετικά ερωτήματα. Η επιστήμη απαντάει στο πως και η θρησκεία στο γιατί . Αν ο Θεός έπλασε τον κόσμο σε επτά μέρες, αυτό μπορεί να ερμηνευτεί συμβολικά και αφορά ένα «κοινό» που έζησε στη γη 2. 000 χρόνια πριν. Και στα παιδιά μου και στους φοιτητές μου αυτό το μήνυμα προσπαθώ να περάσω».(Καθημερινή,3-2-2008)

Η κ. Χαρβάτη λέει το απλό και σαφές, αυτό που στη χώρα του μη αυτονόητου ακούγεται περίεργα: «Η επιστήμη και η θρησκεία δεν έρχονται σε σύγκρουση γιατί δίνουν απαντήσεις σε διαφορετικά ερωτήματα».

Είναι σαφές πως υπάρχουν χριστιανοί επιστήμονες και άθεοι επιστήμονες. Η επιστήμη όμως δεν μπορεί να είναι «χριστιανική» ή «άθεη». 

Ανδρέας Χ. Αργυρόπουλος

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΤΟΧΑΣΜΟΥ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΙΡΟ ΤΗΣ ΠΑΝΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ

                                                    

Ο Πανελλήνιος Θεολογικός Σύνδεσμος «ΚΑΙΡΟΣ-για την αναβάθμιση της θρησκευτικής εκπαίδευσης»  πραγματοποίησε στις 3 Ιουνίου 2016 και ώρα 7.00 μ.μ. στο χώρο εκδηλώσεων των εκδόσεων «Εν πλω», την προγραμματισμένη εκδήλωσή του με  κεντρικό θέμα «Ο ρόλος του Θεολογικού στοχασμού στη σύγχρονη κοινωνία  στον καιρό της πανορθόδοξης συνόδου», με την παρουσία του υπουργού Παιδείας κ. Νίκου Φίλη και πλήθους εκπαιδευτικών και των τριών βαθμίδων εκπαίδευσης. 

Μετά την παρουσίαση του θέματος και των ομιλητών καθώς και του στόχου της εκδήλωσης από τον Γ. Γραμματέα του Δ.Σ κ. Γεώργιο Παπαδόπουλο,  το λόγο έλαβε ο Πρόεδρος του Δ.Σ , επίκουρος καθηγητής του τμήματος Θεολογίας, της Θεολογικής Σχολής ΕΚΠΑ, κ. Δημήτριος Μόσχος, ο οποίος αναφέρθηκε  στην ανάγκη του συλλόγου να συμβάλει στο δημόσιο διάλογο για θέματα που αφορούν μεν  στη πανορθόδοξη σύνοδο αλλά αποτελούν ταυτόχρονα αντικείμενο θεολογικού στοχασμού  στη σύγχρονη κοινωνία.

 Στη συνέχεια και κατά την τρίωρη και πλέον διάρκεια της εσπερίδας, οι εισηγητές ανέπτυξαν τα θέματά τους, κατά σειρά, σύμφωνα με το πρόγραμμα: ο καθηγητής των πηγών του Κανονικού Δικαίου του τμήματος Ποιμαντικής & Κοινωνικής Θεολογίας του ΑΠΘ, κ. Θεόδωρος Γιάγκου μέσα από την ανάπτυξη του θέματος «Πανορθόδοξη σύνοδος και προκλήσεις του σύγχρονου κόσμου» παρουσίασε την ιστορική πορεία της  υπέρ 100ετούς προετοιμασίας της μέλλουσας να συνέλθει στη Κρήτη, Πανορθόδοξης συνόδου, με πλήθος αναφορές σε κείμενα προσυνοδικών διασκέψεων, σε εκκλησιαστικά πρόσωπα που συνδέονται με αυτά καθώς και στη θεματολογία της συνόδου, η οποία παρακολουθεί τις  κοινωνικοπολιτικές εξελίξεις των τελευταίων εκατό ετών και διαμορφώθηκε τελικά με τέτοιο τρόπο ώστε να καλύπτει κρίσιμα ζητήματα της εκκλησιαστικής ζωής, που σχετίζονται με  ζωτικές ανάγκες των πιστών στο σύγχρονο κόσμο. 

Ακολούθησε η Δρ. Θεολογίας, Καθηγήτρια Θρησκευτικών και διδάσκουσα στο ΕΑΠ, κ. Σπυριδούλα Αθανασοπούλου-Κυπρίου, η οποία προσπάθησε απαντώντας  στο θέμα  « Ο Θεολόγος  εκπαιδευτικός, συνδιαμορφωτής θεολογικού λόγου ή εργαλείο εκκλησιαστικής απολογητικής; Το παράδειγμα της θέσης των γυναικών» σχολίασε με επάρκεια και ζωντανά παραδείγματα την τρέχουσα πραγματικότητα στην εκπαιδευτική πράξη του θεολόγου μέσα στη σχολική τάξη και ταυτόχρονα σχολιάζοντας επιλεγμένα αποσπάσματα από  κείμενα-εισηγήσεις της Πανορθόδοξης συνόδου, αναφέρθηκε στη διαφαινόμενη αναντιστοιχία μεταξύ προθέσεων και σημερινής πρακτικής στην εκκλησιαστική πραγματικότητα, τόσο για τη θέση των λαϊκών αλλά και ιδιαίτερα της γυναίκας, σ΄ αυτήν.

 Ο τρίτος εισηγητής π. Αντώνιος Καλλιγέρης με την τριπλή ιδιότητα,  του κληρικού, του θεολόγου εκπαιδευτικού αλλά και Διευθυντού της Διευθύνσεως Ποιμαντικής, Γάμου και Οικογένειας της Ι. Αρχιεπισκοπής Αθηνών, ανέπτυξε με ενάργεια το θέμα « Οι ορθόδοξοι απέναντι στις άλλες θρησκείες και τον σύγχρονο κόσμο κατά την πανορθόδοξη σύνοδο- ο ρόλος των θεολόγων», καθώς διαβάζοντας τα εισηγητικά κείμενα της συνόδου σχολίασε με παραδείγματα από την  τρέχουσα εκκλησιαστική πράξη  και ζωή, τους άξονες που τα διέπουν, διαπιστώνοντας και αυτός συγκεκριμένες ανακολουθίες με την σημερινή άσκηση της ορθόδοξης ποιμαντικής στο σύγχρονο κόσμο.

Στη διάρκεια της ζωηρής και   μακράς σε διάρκεια συζήτησης, πολλοί εκ των παρισταμένων διατύπωσαν ερωτήματα προς τους ομιλητές αλλά και ενδιαφέρουσες παρεμβάσεις – τοποθετήσεις, σχετικά με την θεματολογία της εκδήλωσης  και με αφορμή την δική τους εμπειρία από την εκπαιδευτική πραγματικότητα - διδακτική διαδικασία, που αφορά στο μάθημα των Θρησκευτικών στο σχολείο αλλά και στο ρόλο του θεολόγου μέσα και έξω από την τάξη.

 Ιδιαίτερη μνεία οφείλεται στην παρέμβαση- τοποθέτηση του παρισταμένου Υπουργού Παιδείας κ. Ν. Φίλη, ο οποίος με την ιδιότητα, περισσότερο του ενεργού πολίτη παρά αυτήν του υπουργού, κατέθεσε τις σκέψεις του και τις διαπιστώσεις του για τον τρόπο άσκησης της ποιμαντικής από την πλευρά της  διοικούσας  εκκλησίας  με αναφορά στα σημερινά προβλήματα και την σημερινή κοινωνική πραγματικότητα, θεωρώντας ότι η Εκκλησία αποφεύγει να απαντήσει επί της ουσίας σε κρίσιμα ερωτήματα που αναδύονται από την ίδια τη ζωή. Στο θέμα της σύνδεσης της κοινωνικής πραγματικότητας με αυτήν της σχολικής τάξης μέσα από το μάθημα των θρησκευτικών συμπλήρωσε ότι το υπουργείο Παιδείας, βλέπει στα υπάρχοντα νέα προγράμματα σπουδών μια ειλικρινή προσπάθεια απάντησης στα ερωτήματα που τέθηκαν και από τους εισηγητές και μια ευκαιρία προς την κατεύθυνση της αναβάθμισης της θρησκευτικής  εκπαίδευσης, δηλώνοντας ταυτόχρονα ότι τα νέα ΠΣ θα εισαχθούν από τη νέα σχολική χρονιά, για εφαρμογή στα σχολεία, υπογραμμίζοντας,  ότι αν δεν δοκιμαστούν στη πράξη δεν είναι δυνατόν να κριθούν σωστά, ενώ κάλεσε στη συνέχεια τους παρισταμένους  θεολόγους εκπαιδευτικούς να κρίνουν εκ του διδακτικού αποτελέσματος τα νέα προγράμματα, καθώς το υπουργείο είναι ανοικτό σε κάθε συζήτηση που αφορά στην περαιτέρω βελτίωσή τους.

Η όλη εκδήλωση που ολοκληρώθηκε μετά τρίωρο, διακρίθηκε  τόσο από το υψηλό επίπεδο  των πρωτότυπων όσο και επίκαιρων- με την εκκλησιαστική & κοινωνική συγκυρία-  εισηγήσεων,  αλλά και από το εξίσου υψηλό επίπεδο της συζήτησης  και τον τρόπο διεξαγωγής της, καθώς  ο δημόσιος λόγος των παρισταμένων και διαλεγομένων συναδέλφων χαρακτηρίστηκε από απόλυτο σεβασμό της διαφορετικής γνώμης, που διατυπώθηκε πάντα με στιβαρά επιχειρήματα.

Το Δ. Σ κρίνοντας  συνολικά το εγχείρημα μέσω της εκδήλωσης ως ιδιαίτερα επιτυχές και ενθαρρυντικό και λαμβάνοντας υπόψη πολλές προτροπές εκ των παρισταμένων, θεωρεί ότι έχει χρέος να συνεχίσει το διάλογο πάνω στην ίδια θεματολογία, επικεντρώνοντας την επόμενη φορά στη σχέση-θέση  του  θεολόγου- εκπαιδευτικού  μέσα στη τάξη, απέναντι στα κρίσιμα ζητήματα, που θέτει  επιτακτικά η σημερινή κοινωνική πραγματικότητα, καθώς και στις απαντήσεις που καλείται να δώσει ως εκφραστής αλλά και συνδιαμορφωτής του θεολογικού λόγου.

                                       Για το Δ.Σ

Ο Πρόεδρος                                             Ο Γ.Γραμματέας                                          

Δ. Μόσχος                                   Γεώργιος Παπαδόπουλος                                            

Επικ. Καθηγητής                          Διευθυντής Λυκείου                                                     

Τμήματος Θεολογίας                Θεολόγος-Φιλόλογος                                                        

Θεολογικής Σχολής ΕΚΠΑ